Numer bieżący 3/2010
Szanowni Państwo!

Zasady rozliczania kosztów pośrednio związanych z przychodem budzą wątpliwości nie tylko podatników, ale również organów podatkowych. Jako temat miesiąca prezentujemy artykuł, w którym autorzy – na przykładzie kosztów remontów generalnych – dokonują pogłębionej analizy tego zagadnienia, polemizując z dominującym stanowiskiem Ministra Finansów, zgodnie z którym koszty te należy rozliczać w czasie (s. 5).
Mariusz Machciński
Autor jest doradcą podatkowym, szefem Działu Postępowań Podatkowych i Sądowych w Accreo Taxand.
Monika Ławnicka
Autorka jest doświadczonym konsultantem w Accreo Taxand.
Interpretacja przepisów dotyczących rozliczenia kosztów finansujących efekt, z którego podatnik korzysta w ciągu kilku lat podatkowych, budzi poważne wątpliwości zarówno podatników, jak i organów podatkowych. Przykładem takich kosztów są koszty remontów generalnych (kapitalnych) . Problem ich rozliczania dotyczy zasadniczo wszystkich podmiotów wykonujących okresowo kompleksowe prace remontowe posiadanych środków trwałych.
Autorka jest asystentem sędziego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu.
Pojawianie się w praktyce gospodarczej coraz bardziej złożonych form obrotu wierzytelnościami budzi coraz większe wątpliwości nie tylko podatników i organów podatkowych, ale także sądów. Celem artykułu jest ocena skutków podatkowych sekurytyzacji na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług (dalej: u.p.t.u.) . Ze względu na specyfikę zagadnienia konieczne będzie także wyjaśnienie istoty sekurytyzacji i usług pochodnych, w szczególności określenie ich essentialia negotii.
dr Paweł Borszowski
Autor jest adiunktem w Katedrze Prawa Finansowego Uniwersytetu Wrocławskiego.
dr Rafał Kowalczyk
Autor jest adiunktem w Katedrze Prawa Finansowego Uniwersytetu Wrocławskiego.
Celem artykułu jest analiza podatkowych skutków wykonywania działalności gospodarczej w obszarze regulacji zwolnień przedmiotowych na gruncie art. 17 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej: u.p.d.o.p.) . Autorzy wskazują jako wyjściowe zagadnienie znaczenie zasady wolności gospodarczej dla konstrukcji tych zwolnień, co jednocześnie umożliwia ukazanie zasadniczego problemu wynikającego z konieczności „pogodzenia” autonomii ustawodawcy podatkowego i konsekwencji realizacji zasady wolności gospodarczej. W dalszej części wyróżnione zostaną zakresy tych zwolnień z uwagi na ocenę podatkowych skutków wykonywania działalności gospodarczej. W ramach kształtowania się obszaru zwolnień przedmiotowych autorzy akcentują cele opodatkowania, które ustawodawca realizuje poprzez konstrukcję tych zwolnień.
Autor jest sędzią Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W prezentowanym wyroku NSA odniósł się do kwestii zgodności z przepisami polskimi oraz wspólnotowymi faktur przechowywanych przez podatników w formie papierowej, lecz wystawionych i przesłanych w formie elektronicznej, nie zabezpieczonych jednocześnie bezpiecznym podpisem elektronicznym. Zdaniem NSA faktury takie są zgodne z przepisami dotyczącymi podatku od towarów i usług i jako takie dają prawo o odliczenia podatku naliczonego.
Autor jest sędzią Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.
Prezentowane pytania prejudycjalne do ETS stanowią wyraz dążenia do ujednolicenia orzecznictwa w zakresie skutków podatkowych sprzedaży działek budowlanych przez rolników. Problematyka ta wywołuje wiele wątpliwości praktycznych. W typowych stanach faktycznych spraw rozpoznawanych przez sądy administracyjne rolnik jest właścicielem gruntu rolnego nabytego w drodze dziedziczenia bądź zakupu – który jest wykorzystywany do prowadzenia działalności rolniczej. Działalność ta korzysta z uprzywilejowanego systemu opodatkowania VAT. Następnie rolnik wyłącza część gruntu z tej działalności i po zmianie jego przeznaczenia na teren pod zabudowę mieszkalną dokonuje jego podziału i zbycia. Przepisy nie dają jasnej odpowiedzi na pytanie, czy taka sprzedaż powinna podlegać opodatkowaniu VAT.
W prezentowanej uchwale NSA rozstrzygał kwestię: Czy wykupione przez pracodawcę pakiety świadczeń medycznych, których wartość nie jest wolna od podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: u.p.d.o.f.) , dotyczącego m.in. obowiązkowych świadczeń medycznych, stanowią dla pracowników, którzy mają uprawnienie do ich wykorzystania, przychód z nieodpłatnego świadczenia w rozumieniu art. 12 ust. 1 tej ustawy?
Autor jest profesorem zwyczajnym w Katedrze Prawa Finansowego UMCS, sędzią Izby Finansowej Naczelnego Sądu Administracyjnego, członkiem Rady Legislacyjnej przy Prezesie Rady Ministrów.
W prezentowanej uchwale NSA rozstrzygał kwestię: czy przychody wspólników, o których mowa w art. 5b ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: u.p.d.o.f.) , uzyskiwane po 1 stycznia 2008 r. z udziału w spółce jawnej uzyskującej przychody na podstawie umów o zarządzanie przedsiębiorstwem, kontraktów menedżerskich lub umów o podobnym charakterze, podlegają opodatkowaniu podatkiem liniowym na zasadach określonych w art. 30c ust. 1 u.p.d.o.f.
Autor jest sędzią Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W prezentowanym wyroku NSA rozważał problem prawny, czy bank, który podjął decyzję o sporządzaniu sprawozdań finansowych zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Rachunkowości (dalej: MSR), może zaliczać do kosztów uzyskania przychodów odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości kredytów (pożyczek) oraz gwarancji (poręczeń) spłaty kredytów i pożyczek czy też rezerwy na ryzyko związane z działalnością banków.
Autorka jest asystentem sędziego w Izbie Finansowej Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Coraz większa popularność farm wiatrakowych oraz domowych elektrowni wiatrowych wzbudza zainteresowanie nie tylko w dziedzinie prawa budowlanego czy też energetycznego, ale również na gruncie prawa podatkowego. Kwestia objęcia podatkiem od nieruchomości elektrowni wiatrowych wciąż bowiem budzi wątpliwości w rozstrzygnięciach organów podatkowych oraz sądów administracyjnych. W prezentowanym wyroku NSA uznał, że części elektrowni wiatrowej określane jako „niebudowlane”, stanowiące jej wyposażenie techniczne i służące do wytwarzania energii elektrycznej z wiatru, nie podlegają podatkowi od nieruchomości, nie mieszą się bowiem w definicjach legalnych budowli i urządzeń budowlanych.
Autor jest doktorantem Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.
W glosowanej uchwale NSA słusznie stwierdził, że art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej (dalej: o.p.) nakłada na organ podatkowy obowiązek prowadzenia postępowania w przedmiocie odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki z o.o. wobec wszystkich osób mogących ponosić taką odpowiedzialność. Równocześnie jednak w uzasadnieniu uchwały zawarto pogląd, iż pomimo że pożądane byłoby prowadzenie jednego postępowania przeciwko wszystkim zobowiązanym osobom, to w świetle regulacji procesowych nie może być poczytywane za błąd prowadzenie odrębnych postępowań, pod warunkiem że obejmą one wszystkich zobowiązanych. Tymczasem w świetle wynikającej z Ordynacji podatkowej konstrukcji normatywnej strony postępowania pogląd ten uznać należy za co najmniej kontrowersyjny, dlatego też wymaga on pogłębionej analizy.
Nałożenie podatku ryczałtowego na przewoźników mających siedzibę lub stałe miejsce prowadzenia działalności, lub miejsce zamieszkania albo pobytu poza terytorium krajowym – wyrok ETS z 6 maja 2010 r. w sprawie Komisja Europejska vs. Rzeczypospolita Polska, C-311/09
Stan faktyczny
Zdaniem Komisji Europejskiej Rzeczypospolita Polska naruszyła przepisy Dyrektywy 2006/112/WE poprzez wprowadzenie w przepisach wykonawczych do ustawy o podatku od towarów i usług zryczałtowanego VAT na przewoźników mających siedzibę lub stałe miejsce prowadzenia działalności, lub miejsce zamieszkania albo pobytu poza terytorium Polski. Podatek ten jest należny od przewoźników świadczących usługi międzynarodowego przewozu drogowego, polegających na okazjonalnym przewozie osób autobusami zarejestrowanymi poza Polską.
Rzeczypospolita Polska podnosiła natomiast zarzut przedwczesności skargi Komisji Europejskiej do ETS, twierdząc, że podjęła działania zmierzające do uzyskania zgodności przedmiotowych regulacji z prawem wspólnotowym.
(...)
Realizacja zakupów określonej wartości u konkretnego kontrahenta, skutkująca wypłatą premii, nie może być traktowana jako świadczenie usług
Rzadko stosunki umowne polegają na jednorodnym zachowaniu jednej strony, która w zamian uprawniona jest do żądania spełnienia jednorodnego świadczenia od drugiej strony umowy. W niniejszej sprawie zasadniczym świadczeniem kontrahenta było dostarczenie na rzecz spółki określonych w umowie farmaceutyków, zasadniczym zaś świadczeniem spółki było dokonanie zapłaty w określonym w umowie terminie. Dlatego przyjąć należało, że w niniejszej sprawie opodatkowaniu podlega dostawa towaru, natomiast otrzymane przez spółkę kwoty stanowią rabaty, o których stanowi art. 29 ust. 4 u.p.t.u. Wyodrębnianie z zaistniałego stosunku umownego usługi nabywania produktów kontraktowych, usługi sprzedaży tych produktów tylko w Polsce, usługi udostępniania składu celnego, usługi specjalnego oznaczania towarów w składzie celnym oraz usługi sporządzania regularnych sprawozdań z obrotów i dokonywanych zapłat sąd uznał za nieuprawnione i sztuczne. W ramach zawartej umowy opodatkowaniu podlegała tylko odpłatna dostawa farmaceutyków, z zastrzeżeniem udzielenia rabatów. (Wyrok WSA w Warszawie z 15 lutego 2010 r., III SA/Wa 1980/09).
Skutki podatkowe umorzenia bez wynagrodzenia akcji w spółce komandytowo-akcyjnej
Podatnik-osoba fizyczna jest jednym ze wspólników spółki z o.o., która przeprowadzi restrukturyzację i dokona wydzielenia budynków biurowych do odrębnej spółki (komandytowo-akcyjnej, dalej: SKA). Udział w SKA spółka kapitałowa zamierza pokryć wkładem niepieniężnym w postaci ww. budynków, których wartość wskazana w umowie SKA będzie równa ich wartości rynkowej. Pozostali akcjonariusze SKA, w tym wnioskodawca, wniosą środki pieniężne. Budynki biurowe nie będą stanowić przedsiębiorstwa ani zorganizowanej jego części, staną się one własnością SKA, w której akcjonariuszami będą spółka z o.o. i jej udziałowcy, w tym wnioskodawca. Rozważane jest umorzenie akcji spółki z o.o. bez wynagrodzenia, przez co spółka kapitałowa przestanie być akcjonariuszem (pozostaną nimi tylko udziałowcy spółki z o.o.). W związku z tym podatnik ma wątpliwość, czy w momencie umorzenia akcji spółki z o.o. w SKA bez wynagrodzenia powstanie u niego przychód podatkowy.
Organ podatkowy przyznał, że opisana operacja nie wiązałaby się z konkretnym przysporzeniem majątkowym po stronie akcjonariusza SKA (osoby fizycznej), skoro umorzenie akcji nastąpi bez wynagrodzenia. Zgodnie bowiem z art. 24 ust. 5 pkt 1 u.p.t.u. dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych jest dochód (przychód) faktycznie uzyskany z tego udziału, w tym także dochód z umorzenia udziałów (akcji). Skoro zresztą mowa o dochodach z udziałów w zyskach osób prawnych, to SKA jest spółką osobową, tym samym bezpłatne umorzenie akcji przez jednego ze wspólników w SKA jest neutralne podatkowo dla pozostałych wspólników tej spółki. (Interpretacja indywidualna Dyrektora IS w Warszawie z 23 marca 2010 r., IPPB2/415-791/09-2/AS).
(...)
Co zyskają doradcy podatkowi po wejściu w życie nowelizacji ustawy o doradztwie podatkowym?
Głównym celem uchwalonej przez Sejm 10 czerwca 2010 r. nowelizacji ustawy o doradztwie podatkowym miało być dostosowanie jej przepisów do tzw. dyrektywy usługowej. Doradcy zyskali jednak znacznie więcej. W omawianym akcie prawnym znalazło się wiele zmian od długiego czasu oczekiwanych przez środowisko doradców podatkowych.
Plik PDF
Jest to oryginalne w formie i treści opracowanie, które ma charakter popularnonaukowy. Autor świadomie zrezygnował z szerszego odniesienia do poglądów doktryny, ograniczył je tylko do zasygnalizowania poszczególnych stanowisk, wskazania uzasadnienia formułowanych tez; natomiast uzasadnionym merytorycznie rozwiązaniem jest szerokie odniesienie do orzeczeń sądowoadministracyjnych.


